4734 sayılı Kanuna tabi olmayan ihale ile ilgili olarak Kamu İhale Kurumunun inceleme görev ve yetkisinin bulunmadığı ve incelemeye konu ihalenin anılan Kanun kapsamında olmadığı, bu itibarla başvurunun reddedilmesi gerektiği
single page feature image

  • Category :
  • Client :
  • Location :
  • Date :
  • Link :

4734 sayılı Kanuna tabi olmayan ihale ile ilgili olarak Kamu İhale Kurumunun inceleme görev ve yetkisinin bulunmadığı ve incelemeye konu ihalenin anılan Kanun kapsamında olmadığı, bu itibarla başvurunun reddedilmesi gerektiği

 

Toplantı No: 2020/026
Gündem No: 49
Karar Tarihi: 10.06.2020
Karar No: 2020/UM.II-1048

 

BAŞVURU SAHİBİ:

Latin Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi,

 

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi (Pıktes) Koordinatörlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/165143 İhale Kayıt Numaralı “Temizlik Malzemeleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi (Pıktes) Koordinatörlüğü tarafından 24.04.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Temizlik Malzemeleri” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 04.06.2020 tarih ve 24144 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

 

Başvuruya ilişkin olarak 2020/918 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

 

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

 

Başvuru sahibinin 04.06.2020 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesinde özetle; idarece ihalede tek geçerli teklif kaldığı ve geçerli teklifin diğer tekliflere göre yüksek teklif olduğu gerekçesiyle ihalenin iptal edildiği, aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece nakliye, numune, test ve analiz ücretlerine ilişkin belgelendirme yapılmadığı gerekçesiyle uygun bulunmadığı, ancak açıklama kapsamında fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifinin nakliye, numune, test ve analiz ücretleri dahil olarak düzenlendiği, tedarikçi şirketin nakliye alanında faaliyet göstermediği gerekçesiyle açıklamaların uygun kabul edilmediği belirtilmiş olmakla birlikte Türk Ticaret Kanunu’nda ultra vires ilkesinin kaldırıldığı, alıma konu işin esasının temizlik malzemeleri olduğu, nakliye hizmeti olmadığı, tekliflerinin değerlendirmeye alınması ve ihalenin iptali kararının iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

 

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

 

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde Milli Eğitim Bakanlığı Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi (Pıktes) Koordinatörlüğü tarafından yapılan “Temizlik Malzemeleri” ihalesinin; Türkiye – Avrupa Birliği Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA II) Çerçeve Anlaşması kapsamında “Türkiye Sığınmacı Mali İmkan (Facility For Refugees İn Turkey” programı altında Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu ile Milli Eğitim Bakanlığı arasında imzalanan “Support to Syrian Children in Turkey in Compulsory Education” isimli sözleşme uyarınca gerçekleştirildiği tespit edilmiştir.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İstisnalar” başlıklı 3’üncü maddesinin 1’inci fıkrasının (c) bendinde; uluslararası anlaşmalar gereğince sağlanan dış finansman ile yaptırılacak olan ve finansman anlaşmasında farklı ihale usul ve esaslarının uygulanacağı belirtilen mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ceza ve ihalelerden yasaklama hükümleri hariç bu Kanuna tâbi olmadığı hüküm altına alınmıştır.

 

Buna göre 4734 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinin 1’inci fıkrasının (c) bendi çerçevesinde alım yapılabilmesi için uluslararası bir anlaşma bulunmalı, bu anlaşma gereğince sağlanan dış finansman bulunmalı ve finansman anlaşmasında farklı ihale usul ve esaslarının uygulanacağı belirtilmiş olmalıdır.

 

İnceleme konusu 21 Haziran 2015 tarihli ve 29393 sayılı Resmi Gazete’de milletlerarası antlaşmalar başlığı altında yayımlanan Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA II) Çerçevesinde Birlik Tarafından Türkiye Cumhuriyeti’ne Yapılacak Mali Yardımın Uygulanmasına İlişkin Düzenlemeler Hakkında Çerçeve Anlaşma’nın uluslararası bir anlaşma olduğu görülmekte olup, bahse konu Anlaşma’nın: “Amaç ve kapsam” başlıklı 4’üncü maddesinin bir ve ikinci fıkralarında; “AB üyeliği amacıyla Taraflar arasında işbirliğini teşvik etmek ve AB müktesebatı dâhil, Avrupa Birliğinin standartlarına ve politikalarına tedrici uyumunda IPA II yararlanıcısına destek olmak için Taraflar, IPA II Tüzüğü’nün 1 ve 2. Maddelerinde belirtildiği şekilde hedeflerin gerçekleştirilmesi amacıyla IPA II yararlanıcıları bakımından uygulanabilir olduğu üzere aşağıda belirtilen politika alanlarındaki eylemleri uygulamak hususunda mutabık kalmışlardır:

(a) Birlik üyeliğine hazırlık ve ilgili kurum ve kapasite geliştirilmesine yönelik reformlar,

(b) sosyoekonomik ve bölgesel kalkınma,

(c) istihdam, sosyal politikalar, eğitim, cinsiyet eşitliğinin desteklenmesi ve insan kaynaklarının geliştirilmesi,

(d) tarım ve kırsal kalkınma,

(e) bölgesel ve ülkesel işbirliği.

Eylemler, bu Anlaşma’da belirtilen ve varsa Sektörel Anlaşmalarda ve/veya Finansman Anlaşmalarında ayrıntıların belirtildiği şekilde yasal, idari ve teknik çerçeve içerisinde finanse edilir ve uygulanır.”

 

“Mali yardım ile ilgili genel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin bir ve dördüncü fıkralarında; “IPA II kapsamındaki Birlik mali yardımlarına ilişkin olarak aşağıdaki ilkeler geçerlidir:

(a) Uyum, tamamlayıcılık, eşgüdüm ve ortaklık ve odaklanma ilkelerine riayet eder.

(b) Birlik politikalarıyla tutarlı olur ve AB Müktesebatına tedrici uyumu destekler.

(c) Mali Tüzükte ve (AB) 1268/2012 sayılı Yetki Devrine dayanan Komisyon

Tüzüğü’nde (bundan böyle “Mali Tüzük Uygulama Kuralları”olarak anılacaktır) belirtilen bütçe usullerine uyar.

(d) Genişleme sürecinde tespit edilen ihtiyaçlar ve IPA II yararlanıcısının kullanma kapasitesi ile uyumlu olur. Ayrıca bir önceki yardım esnasında kazanılan deneyimleri de gözönünde bulundurur.

(e) IPA II yararlanıcısı tarafından yardımın programlanmasının ve uygulanmasının sahiplenilmesi önemle teşvik edilir ve IPA II yardımının yeterli düzeyde görünürlüğü sağlanır.

(f) Eylemler, belirli bir süre içerisinde gerçekleştirilecek açık ve doğrulanabilir

hedefleri içerecek şekilde planlanır; elde edilen sonuçlar, belirli, ölçülebilir, mutabık kalınan, gerçekçi ve zamana bağlı (SMART) göstergelerle değerlendirilmelidir.

(g) Yardımın uygulaması sırasında, cinsiyet, ırk ya da etnik köken, din veya inanç, engellilik, yaş veya cinsel tercih temelinde her türlü ayrımcılığın yapılması engellenir.

(h) Katılım öncesi yardımın hedefleri, iklim değişikliğinin azaltılması ve adaptasyon dâhil olmak üzere, sürdürülebilir kalkınma ilkesi ile uyumlu olur

IPA II yardımının sağlanması, bu Çerçeve Anlaşma, Sektörel Anlaşmalar ile Finansman Anlaşmalarından kaynaklanan IPA II yararlanıcısının yükümlülüklerinin yerine getirilmesine bağlıdır.”

 

Finansman Anlaşmaları başlıklı 8’inci maddesinin bir, iki ve yedinci fıkralarında; “İlgili finansman kararının gerektirdiği durumlarda, Komisyon ve IPA II yararlanıcısı IPA II Uygulama Tüzüğü’nün 6. maddesi uyarınca bir Finansman Anlaşması imzalar.

Finansman Anlaşmaları, diğer hususların yanı sıra, IPA II mali yardımının, geçerli uygulama yöntemleri, yardım yoğunluğu, uygulama için son tarihleri ve harcamaların uygunluğu da dâhil olmak üzere, uygulama yöntemlerini belirler.

Bu Çerçeve Anlaşma, IPA II mali yardımları için taraflar arasında imzalanan ve 4. maddenin 3 ve 5. paragrafı kapsamında atıfta bulunulan programlara ilişkin Finansman Anlaşmaları da dâhil olmak üzere bütün Sektörel Anlaşmalar ve Finansman Anlaşmalarında geçerlidir. Bir politika alanına ya da programa ilişkin mevcut Sektörel Anlaşmalar, söz konusu politika alanına ya da programa ilişkin bütün Finansman Anlaşmaları için geçerlidir. Finansman Anlaşması’nın bulunmadığı durumda, bu Anlaşmadaki kurallar uygulanır.”,

 

“İhalelere ve hibelerin verilmesine ilişkin kurallar” başlıklı 18’inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Sektörel Anlaşma veya Finansman Anlaşmalarında aksine hüküm bulunmadıkça tüm hizmet, mal alımı ve yapım işi sözleşmeleri ve hibe anlaşmaları, söz konusu usulün başladığı dönemde yürürlükte olan, dış eylemlerin uygulanması için Komisyon tarafından ortaya konulmuş ve yayımlanmış usullere ve standart belgelere göre yapılır ve yürütülür.” hükümleri yer almaktadır.

 

Öte yandan, 14 Nisan 2016 tarihli ve 29684 sayılı Resmi Gazete’de milletlerarası antlaşmalar başlığı altında IPA-II Türkiye İçin Çok-Yıllı İstihdam, Eğitim ve Sosyal Politikalar Eylem Programına Ait İlişik Finansman Anlaşmasının Onaylanması Hakkında Karar yayımlanmıştır.

 

Bahse konu Anlaşma’nın “Çerçeve Anlaşma” başlıklı 5 inci maddesinde; “Program, 22 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe giren Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA II) kapsamında Birlik’in Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti mali yardımının uygulanmasına yönelik düzenlemelere ilişkin Avrupa Komisyonu ve Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti arasındaki Çerçeve Anlaşma’nın (bundan böyle “Çerçeve Anlaşma” olarak atıfta bulunulacaktır) hükümleri uyarınca uygulanır. Bu Finansman Anlaşması, Çerçeve Anlaşma’nın hükümlerini ise “Çerçeve Anlaşma’nın hükümleri arasında çelişki olması halinde Çerçeve Anlaşma üstündür.” hükmüne yer verilmiştir.

 

Yukarıda anılan ve bazı maddeleri aktarılan anlaşma hükümleri çerçevesinde bahse konu İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi (İKG) Bileşeni’ne konu eylemlerin, bu Finansman Anlaşmalarında ayrıntıları belirtildiği şekilde yasal, idari ve teknik çerçeve içerisinde finanse edilerek uygulanacağı, Finansman Anlaşmalarının diğer hususların yanı sıra, IPA II mali yardımının, geçerli uygulama yöntemleri, yardım yoğunluğu, uygulama için son tarihleri ve harcamaların uygunluğu da dâhil olmak üzere, uygulama yöntemlerini belirleyeceği, tüm hizmet, mal alımı ve yapım işi sözleşmeleri ve hibe anlaşmalarının, söz konusu usulün başladığı dönemde yürürlükte olan, dış eylemlerin uygulanması için Komisyon tarafından ortaya konulmuş ve yayımlanmış usullere ve standart belgelere göre yapılarak yürütüleceği anlaşılmaktadır.

 

IPA-II Türkiye İçin Çok Yıllı İstihdam, Eğitim ve Sosyal Politikalar Eylem Programına Ait İlişik Finansman Anlaşması’nın Türkiye İçin İstihdam, Eğitim ve Sosyal Politikalar Çok Yıllı Eylem Programı başlıklı Ek-1 bölümünde yer alan Uygulama Modelleri, Genel İhale Kuralları ve Hibe Usulleri’nin “Dolaylı yönetim” alt başlıklı bölümünde ihale ve hibe usullerine ilişkin genel kuralların Finansman Anlaşması’nda ve Komisyon ile bu eylemi uygulayan yetkilendirilmiş kuruluş arasındaki ilgili yetki devri anlaşmasında tanımlanacağı belirtilmiştir.

 

Bu duruma göre; Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA II) Çerçevesinde Birlik Tarafından Türkiye Cumhuriyeti’ne Yapılacak Mali Yardımın Uygulanmasına İlişkin Düzenlemeler Hakkında Çerçeve Anlaşma’nın ve IPA-II Türkiye İçin Çok-Yıllı İstihdam, Eğitim ve Sosyal Politikalar Eylem Programına Ait İlişik Finansman Anlaşması’nın uluslararası anlaşma niteliğinde olduğu ve bu anlaşma kapsamında doğrudan harcama bütçesi çerçevesinde gerçekleştirilecek alımlara ilişkin olarak gerek çerçeve anlaşmada ve gerekse de finansman anlaşmasında farklı ihale usul ve esaslarının uygulanacağının hüküm altına alındığı, dolayısıyla 4734 sayılı Kanun’un 3’ üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan uluslararası anlaşmanın mevcudiyeti, bu anlaşma gereğince sağlanan dış finansmanın olması ve finansman anlaşmasında farklı ihale usul ve esaslarının uygulanacağının belirtilmiş olması koşullarının oluştuğu anlaşılmaktadır.

 

Diğer taraftan 2018/403-554 sayılı Avrupa Birliği Dış Eylemler Hibe Sözleşmesi’nin “Eylemin Finanse Edilmesi” başlıklı 3’üncü maddesinde yer alan “3.2. Sözleşme makamı azami 400.000.000 Euro tutarında finansman sağlamayı taahhüt eder.” hükmüne göre bahse konu ihalenin Avrupa Birliği tarafından finanse edildiği anlaşılmıştır.

 

Sonuç olarak; Milli Eğitim Bakanlığı Suriyeli Çocukların Türk Eğitim Sistemine Entegrasyonunun Desteklenmesi Projesi (Pıktes) Koordinatörlüğü tarafından IPA II kapsamında yapılan “Temizlik Malzemeleri” ihalesinin 4734 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükümleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği, bu doğrultuda da başvurunun, istisna kapsamında yapılan bir ihaleye ilişkin olduğu sonucuna varılmıştır.

 

Kamu İhale Kurumunun görevleri 4734 sayılı Kanunun 53’üncü maddesinde düzenlenmiş olup, bu görevlerin arasında anılan Kanuna göre yapılan ihalelere ilişkin itirazen şikâyet başvurularını inceleyerek sonuçlandırma görevi bulunmaktadır. 4734 sayılı Kanuna tabi olmayan ihale ile ilgili olarak Kamu İhale Kurumunun inceleme görev ve yetkisinin bulunmadığı ve incelemeye konu ihalenin anılan Kanun kapsamında olmadığı, bu itibarla başvurunun reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

Başvurunun reddine,

 

Oybirliği ile karar verildi.